محمد مرسی کیست؟
مرگ مرسی با واکنش برخی شخصیت های منطقه ای روبرو شد. منصف مرزوقی رییس جمهور سابق تونس در پیامی ویدئویی به همین مناسبت با رنجی که مرسی در این سالها کشیده ابراز همدردی کرد. رجب طیب اردوغان رییس جمهور ترکیه نیز گفت: “از نظر ما رییس جمهور سابق مصر شهید است چرا که در راه مبارزه برای مسئله ای که به آن باور داشت جانش را از دست داد”. امیر قطر نیز در توییتی مرگ وی را به خانواده اش تسلیت گفت. وزارت خارجه ایران نیز تاسف خود را از درگذشت مرسی اعلام کرد. سازمان اخوان المسلمین که مرسی از رهبران آن به شمار می رفت مرگ وی را “جنایتی همه جانبه” توصیف کرد. سازمان های حقوق بشری نیز شرایط نگهداری وی در زندان را محکوم کردند. سازمان عفو بین الملل از مقامات مصری خواست درباره شرایط مرگ وی و جزییات دوران زندان وی تحقیقات به عمل آورده و مسئولین مقصر در این امر را مجازات کنند. دیده بان حقوق بشر هم در بیانیه اش نوشت: “مرسی در سپتامبر ۲۰۱۸ به خانواده اش خبر داده بود که در زندانش تخت ندارد و بابت خوابیدن روی زمین به درد کمر و کتف دچار شده است…چشم چپش دچار مشکل شده و دکتر زندان گفته که نیاز به عمل جراحی دارد. درخواست هایش برای معاینه توسط پزشکان حرفه ای مستقل بارها نادیده گرفته شده است. رییس جمهور سابق مصر پیشتر از اینکه جانش در زندان در خطر است سخن گفته بود و خانواده اش از وضع نابسامان سلامتی او و جلوگیری از دیدار با وی شکایت کرده بودند.”
محمد مرسی مهندسی بود که سال ۱۹۵۱ در یک خانواده روستایی ساده در استان شرقیه به دنیا آمد. وی به یکی از رهبران سازمان اخوان المسلمین که اکنون در مصر سازمانی غیر قانونی است تبدیل شد و سال ۲۰۰۰ به ریاست فراکسیون اخوان در مجلس مصر رسید. او سال ۲۰۰۵ در انتخاباتی که متهم به تقلب بود شکست خورد و در دوران مبارک به زندان افتاد. پس از انقلاب ژانویه مصر که دولت مبارک را سرنگون ساخت، در انتخابات ریاست جمهوری به عنوان نامزد حزب آزادی و عدالت پیروز شد و به ریاست جمهوری مصر رسید. مرسی پس از یکی از سلسله حملات مسلحان به ارتش در شبه جزیره سینا، عبدالفتاح سیسی را به عنوان وزیر دفاع منصوب کرد اما پس از تظاهراتی که جنبش تمرد علیه مرسی به راه انداخت، سیسی علیه او کودتا کرد. مرسی پس از کودتا دستگیر شد و چند ماهی از وی هیچ خبری نبود تا اینکه بعدا در دادگاه حضور پیدا کرد. مرسی در دادگاه با اتهام های زیادی روبرو شد که از جمله آن ها جاسوسی و تحریک به خشونت بود. رییس جمهور سابق مصر به مدت ۶ سال در زندان انفرادی به سر برد و مرگش پرونده حقوقی مصر که هزاران فعال سیاسی در زندان هایش به سر می برند را سنگین تر ساخت.
مرسی در یکی از آخرین سخنرانی هایش پیش از کودتا گفته بود هزینه حفظ انقلاب ۲۵ ژانویه و ارزش هایش زندگی من است.