تدابیر بهداشتی برای آینده ای با کرونا چیست؟

به گزارش صدای ایران، دکتر قاسم جان‌بابایی در کنگره دیجیتال مدیریت درمان، گفت: یکسال از پاندمی کرونا در کشور می‌گذرد و اکنون فرصتی است که نقاط ضعف‌مان را بررسی کرده و از نقاط قوت‌مان استفاده کنیم. ما در یکسال اخیر تجربه‌های موفق و ناموفق داشتیم. دانشگاه محل سیاست نیست، بلکه جایی است که باید ایرادات ما را به ما نشان دهد. اگر دانشگاه ایرادات و ساختار ارائه خدمت ما را اصلاح نکند و نقطه نظرات اصلاحی ارائه نکند، چه کسی می‌خواهد چنین چیزهایی را ارائه کند؟. بر همین اساس باید یاد بگیریم که تحلیل شویم.

وی با بیان اینکه طی این مدت درس آموخته‌هایی از کرونا نوشته‌ام که بالغ بر ۶۰۰ تا ۷۰۰  صفحه شده است، افزود: تقریبا سعی کردم که همه این‌ها را از محیط یاد بگیرم. اگر در محیط کسی اقدام موثری را انجام داده، می‌توان آن را کشوری کرد. من در جای جای این کشور در بیمارستان‌های دانشگاه‌های کوچکتر دیده‌ام که اقدامات بسیار خوبی انجام داده‌اند.

جان‌بابایی با بیان اینکه بهداشت و درمان ویترین ساختار ارائه خدمات وزارت بهداشت است، ادامه داد: موفقیت آنچه که در آموزش و پژوهش رخ می‌دهد، در ویترین بهداشت و درمان مشخص می‌شود. اگر آموزش و پژوهش در حوزه بهداشت و درمان کارایی نداشته باشد، باید خودش را بازنگری کند. باید صادقانه صحبت کرد و قبول کرد که ساختار ارائه خدمات‌مان پر از قوت و ضعف است. باید نقاط ضعف‌مان را اصلاح کنیم، در غیر این صورت به مردم خیانت کرده‌ایم.

نمی‌دانیم پایان پاندمی کرونا چه زمانی است
معاون درمان وزارت بهداشت تاکید کرد: هنوز نمی‌دانیم انتهای این پاندمی کرونا چه زمانی است و حتی واکسیناسیون هم نمی‌تواند به ما بگوید که آخر این بیماری چه می‌شود. زیرا ممکن است به یک بیماری مزمن منطقه‌ای بدل شود و سال‌ها مجبور باشیم که با آن بیماری دست و پنجه نرم کنیم. بنابراین باید گام‌های اساسی بیماری اعم از تشخیص زودرس، بستری زودهنگام، سطح بندی بیماران، توجه به سلامت روان، استفاده درست از روش‌های تنفسی و کمک تنفسی، مدیریت استفاده درست از داروها و… را به درستی انجام دهیم. در غیر این صورت بیمار از دست می‌رود. در حوزه تشخیص باید زودتر تشخیص دهیم.

جان‌بابایی با بیان اینکه یکی از مشکلات ما در کشور بیمارستان هراسی مردم است و به همین دلیل دیر مراجعه می‌کنند، اظهار کرد: ما از ظرفیت‌های بخش‌های عمومی و خصوصی باید به درستی استفاده کنیم. ما در کشوری هستیم که مردم به بخش خصوصی توجه دارند و ما نباید مسیر ارائه خدمت مردم را تغییر دهیم، بلکه باید مسیر ارائه خدمت به آنها را ساماندهی کنیم.

وی با تاکید بر ظرفیت استفاده از تله مدیسین، گفت: در این زمینه دانشگاه تهران اقداماتی انجام داده که باید توسعه یابد. این اقدام باید در دانشگاه‌های بزرگی که هم بضاعت الکترونیکی آن و هم بضاعت هیات علمی را دارند، شکل بگیرد. این ظرفیتی است که اگر غفلت نکنیم، می‌توانیم بسیاری از مراجعات را مدیریت کنیم. در حوزه مراقبت و خدمت در منزل  هفته آینده تعرفه آن اعلام می‌شود.

معاون درمان وزارت بهداشت با بیان اینکه یکی از دستاوردهای خوب طرح تحول سلامت، ساخت کلینیک‌های ویژه بود، گفت: ای کاش همه کلینیک‌های ویژه در داخل بیمارستان‌ها ایجاد می‌شد. تجربه ثابت کرده که کلینیک‌های ویژه‌ای که در بیمارستان‌ها ساخته شده، موثر بوده است. کلینیک‌های تخصصی باید در کنار بیمارستان‌ها باشد. داشتن کلینیک‌های تنفسی که البته بسیاری از بیمارستان‌ها آن را دارند و توانسته‌اند بار مراجعه به بیمارستان را کاهش دهند  را باید افزایش دهیم. باید کلینیک تنفسی را در کنار بیمارستان‌هایمان داشته باشیم. یکی از اقداماتی که لازم است مورد توجه قرار گیرد، این است که مهترین اقدام برای یک بیمار کرونایی مراقبت تنفسی درست است. بسیاری از بیمارستان‌ها لیترهای زیادی اکسیژن هدر می‌دهند، بدون اینکه بیمار سود ببرد. باید توجه کرد که هم اکسیژن زیاد برای بیمار ضرر دارد و هم اکسیژن کم، بلکه باید درست استفاده کنیم. البته اکنون اغلب بیمارستان‌های ما تیم تنفسی دارند و هرچه که بتوانیم این تیم‌ها را تقویت کنیم، بسیار ارزشمند است.

جان‌بابایی ادامه داد: بیشترین انرژی‌مان را باید بر روی بیماران های ریسک بگذاریم که در این صورت مورتالیتی‌مان کاهش پیدا می‌کند. باید بخش‌هایمان را بر اساس بیماران با خطر بالا و با خطر متوسط  طبقه بندی کنیم. یکی از نکات بسیار مهمی که غفلت کردیم، مساله سلامت روان است. واقعا بیماران استرس بسیار زیادی دارند؛ چه در بیمارستان چه در منزل. شاید اگر بیشتر به این موضوع ورود می کردیم، وضعیت آرامش بیماران بهتر بود. باید برای آرامش و کاهش اضطراب بیماران گام اساسی برداریم. می‌توانیم در بیمارستان‌ها تیم رابط- مشاور ایجاد کنیم و یا از مددکاری کمک بگیریم. تاکنون دستور العمل‌هایی که در این حوزه ارائه کرده‌ایم، در فرآیند تغییری نداده است. در عین حال یکی از مواردی که به آن توجه چندانی نکردیم، بحث تغذیه است. درباره تغذیه بیماران کرونایی هنوز به شرایط مطلوبی نرسیدیم.

وی تاکید کرد: یکی از دلایل توفیق ما در کشور، روسای بیمارستان‌های ما بودند که اگر خودشان فرماندهی کار را برعهده نمی‌گرفتند، وضعیت به خوبی پیش نمی‌رفت. در عین حال باید یاد بگیریم که مستندسازی کنیم.

جان‌بابایی با بیان اینکه کرونا درس آموخته‌های زیادی از دنیا و ایران داشته است، گفت باید یادمان باشد که ما تجربه‌های مثبت داشتیم و از درس آموخته‌های دنیا هم استفاده کنیم. در عین حال منابع‌مان را باید ساماندهی کنیم. تجربه ما خوب است. ما باید بیمارستان‌هایمان را مستقل کنیم و بعد این‌ها را به هم وصل کنیم تا به صورت زنجیره‌ای با هم کار کنند، می‌توانیم نیروی انسانی را ساماندهی کنیم. در عین حال نظام اقتصادی و مالی ما هم باید در بیمارستان‌ها ساماندهی شود. یکی از اقدامات اساسی که باید انجام شود، این است که تعرفه‌ها را بر اساس شرایط تغییر دهیم. تعرفه پزشکی ایراد دارد، قیمت خدمات پزشکی باید بر اساس سختی کار باشد، نه بر اساس رشته و در عین حال باید یک تحول اساسی در نظام اعتباربخشی انجام دهیم تا بر اساس شاخص‌های حیاتی و بر محور بیمار باشد.